NOORD - Ongeveer zeven jaar geleden ontdekte woningcorporatie Ymere tijdens een grote renovatie van de Meteorenweg dat het huis op nummer 174 nog helemaal in de originele staat uit 1922 was. Wie de woning binnenstapt, gaat ruim 80 jaar terug in de tijd. Op initiatief van het Historisch Archief Tuindorp Oostzaan (HATO) is van het huis een museumwoning gemaakt. "We hebben twee jaar de blaren op onze tong gepraat bij de deelraad en Ymere om deze woning te behouden", zegt Corry Fellinga, voorzitster van HATO.

Tuindorp Oostzaan is een van de oude volkshuisvestingsdorpen van Amsterdam. Het dorp is onlosmakelijk verbonden met de scheepsbouw, eerst met de NSM en later met de NDSM. De Gemeentelijke Woningdienst bouwde vanaf 1922 ongeveer 1350 huizen als tijdelijk dorp en noodoplossing voor de huisvesting van arbeiders van de scheepsbouwindustrie aan de noordelijke IJ-oever. De woningen hadden een levensduur van 35 jaar, maar ze staan er nog steeds.

"Gas, warm water en een badkamer heeft de laatste bewoner nooit gehad", vertelt Corry. "Alles is nog net zo als toen het gebouwd werd." In vergelijking met de andere huizen in de straat was dit huis iets 'luxer', in een van de slaapkamers boven staat een wasbak met een koud water kraan. De meeste mensen wasten zich vroeger alleen ´s ochtends in een teil met water in de keuken."

"In de volksmond werd deze hoek van de straat het Gouden Randje genoemd", zegt Corry. "De dominee, de dokter, onderwijzer, vroedvrouw en de pieterzuster (zij kwam vroeger op de scholen langs met een vlooienkam) woonden hier." In de kleine achterkamer lijkt het alsof de tijd heeft stilgestaan. De kamer is net groot genoeg voor een kleine eettafel met drie stoelen en een ouderwetse kinderstoel met potje. Over de tafel ligt een donker tapijtje met een oud fotoboek. Op het kinderstoeltje liggen een paar kinderboekjes. In de hoek van de kamer staat een oude kolenkachel. "De meeste spullen zijn nog van de bewoner zelf geweest", zegt Corry.

"Andere dingen hebben wij geschonken gekregen van mensen die van onze stichting hebben gehoord. Het oude bruine houten dressoir hebben we gekregen van de familie Rietveld. Zij hadden aan de Asterstraat een meubelfabriek", vertelt Corry. Een van de bijzondere dingen voor de stichting is het slaapkamermeubel boven in een van de slaapkamers. Van het bed en de twee bijbehorende stoelen is de oorspronkelijke bon nog aanwezig. De eigenaresse van het bed bewaarde alle bonnen en rekeningen. Een dik boek met al deze papieren is het bewijs.
"Het leuke aan het huis is dat er veel dingen in staan die je nu niet meer ziet", zegt de voorzitster. "We hebben veelmoeite gedaan om het interieur van de woning zoveel mogelijk te laten kloppen met hoe het er in jaren 1920-1940 uitzag." Het schilderwerk is zoveel mogelijk in de kleuren van begin jaren dertig. In de keuken staan nog steeds een oud kachelfornuis, een rij gelabelde en gevulde wekflessen met het jaar waarin verschillende groentes zijn ingemaakt en een oud boerenbont servies.
"Aan het kachelfornuis zit nog een verhaal", weet Corry. "We kregen van iemand een pannetje dat je op een fornuis kan zetten. We zijn toen op zoek gegaan naar een fornuis. Andere mensen doen het andersom. Zij kopen een pannetje dat je op het fornuis kan zetten. We kopen het fornuis zodat we het pannetje erop kunnen zetten."

Om alles toch vochtvrij te houden, heeft de woningcorporatie een verwarming aangelegd. Vooral in de winter moet hard worden gestookt. HATO hoopt dat het stadsdeel de huur van de woning voor zijn rekening blijft nemen, zodat ze de woning nog lang kunnen opstellen voor bezoekers. "Ymere neemt de huur op zich. Wij betalen de verzekering en de onderhoudskosten, zoals een schoonmaakster, reparatiekosten en administratiekosten. We hadden graag gezien dat scholen meer aandacht besteden aan de geschiedenis van Amsterdam´, zucht de voorzitster. "Een keer hebben we hier een schoolklas gehad. Het was net voor een zomervakantie. De kinderen waren helemaal onder de indruk van wat zij hier zagen. Ze konden maar niet geloven dat de kinderen van toen geen bank hadden om op te hangen, maar op een stoel moesten zitten. En dat ze ook geen tv en warm water hadden.
Mensen die nieuwsgierig zijn geworden naar de museumwoning kunnen iedere tweede zondag van de maand een kijkje komen nemen. De museumwoning is gevestigd op de meteorenweg 174 in Tuindorp Oostzaan. De entree kost twee euro en de woning is geopend tussen 11.00 en 17.00 uur.

Gerelateerd

Artikelen

F V Brons Klement in h... F V Wij Amsterdam F V Rommelmarkt F V Waddenwegviaduct w...

Delen